کلاهبرداری اینترنتی به اقداماتی اطلاق میشود که در آن کلاهبرداران از طریق اینترنت یا خدمات آنلاین، با استفاده از فریب، اطلاعات شخصی یا مالی افراد را به دست میآورند.
یکی از رایجترین روشها، کلاهبرداری پیامکی است که در آن کلاهبرداران با ارسال پیامکهایی حاوی لینک به درگاههای پرداخت جعلی، کاربران را گمراه میکنند. این پیامکها ممکن است به ظاهر از یک بانک یا سازمان معتبر به نظر برسند و کاربران را به دادن اطلاعات بانکی خود ترغیب نمایند. فیشینگ هم به تکنیکهایی اشاره دارد که در آن کلاهبرداران با ارسال ایمیلهای جعلی شبیه به ایمیلهای رسمی کاربران را به وب سایتهای تقلبی هدایت میکنند.
پایگاه خبری سرمایه و ثروت آنلاین برای بررسی چگونگی تعقیب کلاهبرداران در فضای مجازی، گفتوگویی انجام دادهاست با سرهنگ جواد مختار رضایی، معاون اجتماعی پلیس فتا که در ادامه میخوانید:
معاون اجتماعی پلیس فتا: همان طور که تلگرام، اینستا و…کنترل میشوند پیامرسانهای داخلی هم رصد میگردند.
* مهمترین وظیفه پلیس فتا چیست؟
– پیشگیری و مقابله با جرایم سایبری که در این روند تلاش میشود زمینههای جرم در فضای مجازی از بین برود مانند راهاندازی رمز دوم پویا که منجر به کاهش تخلفات شد.
* تفاوت سرقت هویت و هک کردن چیست؟
– در سرقت هویت، فرد متخلف در فضای مجازی به نام دیگران صفحه راهاندازی میکند و با آن مبادرت به ایجاد مزاحمت برای دیگران یا کلاهبرداری مینماید اما در هک، هدف دسترسی غیرمجاز است که شمول مختلف دارد از یک پیامرسان ساده یا یک کسب و کار و یا یک سازمان در این شیوه میتوانند مورد تعرض قرار گیرند. افراد متخلف هم با پیامک و یا رمز دوم به هدف خود میرسند.
* پلیس، پیامرسانهای داخلی مانند ایتا، بله و… را کنترل میکند؟
– در حوزه حریم خصوصی، پیامرسانهای داخلی بسیار خوب و سخت عمل میکنند. با این حال وقتی که تلگرام، اینستا و… رصد میشوند پیامرسانهای داخلی هم رصد میگردند و اگر اتفاقی روی دهد با اجازه مقام قضایی، آیدی متخلف تحت پیگرد قرار میگیرد.
قرار است شماره 096380 رندتر شود تا شکل و شمایل 110 سایبری را پیدا کند.
* بیشترین جرایم در فضای مجازی کدامند؟
– اول کلاهبرداری و بعد برداشت و دسترسی غیرمجاز؛ در این روند خیلی از افراد بدون بررسی کافی اقدام به خرید از صفحات فاقد مجوز میکنند و گاهی یا کالا را تحویل نمیگیرند و یا به آنان محصول بیکیفیت میدهند. در مواردی هم شاهد رسیدهای جعلی هستیم. نکته جالب توجه در این میان آن است که در کلاهبرداریها خود فرد به مجرم، پول میدهد اما در برداشتهای غیرمجاز فرد متخلف با ارسال لینکهای آلوده به مالباخته از طریق پیامک، حساب او را خالی میکند.
* راه مطمئن در خریدهای اینترنتی چیست؟
– اول این که از فروشگاههای دارای نماد الکترونیکی (اینماد) خرید انجام شود و روی نماد کلیک کنند تا از صحت آن اطمینان حاصل نمایند، دوم آن که آدرس درگاه پرداخت به «ir» ختم شود تا نشان دهنده امنیت آن باشد. سوم این که درگاههای پرداخت را به دقت بررسی نمایند و پول را در محل پس از رویت محصول بپردازند.
* موضع شما در قبال فیلترشکنها چیست؟
– ما موضعی نداریم فقط تاکید داریم مردم در خریدهای اینترنتی سراغ کسب و کارهای داخلی دارای مجوز بروند چرا که اگر پلت فرمی در خارج باشد و در معامله کلاهبرداری صورت بگیرد پیگیری آن دشوار است.
رمزارزها، خریدهای اینترنتی، وام فوری و… چگونگی تعقیب کلاهبرداران در فضای مجازی
* در مورد رمزارزها و وامهای فوری شرایط چگونه است؟
– پلتفرمهای جعلی سرمایهگذاری در حوزه رمزارزها رو به افزایش است و مجرمان سایبری با طراحی سایتها و اپلیکیشنهای حرفهای، وعده سودهای وسوسهانگیز میدهند و سرمایه کاربران را به سرقت میبرند. وامهای فوری هم وعدهای بیش نیست و کلاهبرداران با ترفندهای مختلف مانند دریافت بیعانه یا کارمزد وام یا لینک جعلی سعی در خالی کردن حساب مردم دارند.
* مالباختگان چگونه میتوانند از پلیس فتا کمک بگیرند؟
– اگر برداشت در دقایق اولیه است میتوانند با شماره 096380 تماس بگیرند اما اگر کلاهبرداری به روز و هفته رسیده باید از طریق دفاتر خدمات قضایی اقدام به شکایت نمایند تا پرونده به پلیس فتا ارجاع شود.
* تماس با شماره 096380 دشوار است؟
– قرار است آن را توسعه داده و شماره را رندتر کنیم تا بتواند شکل و شمایل 110 سایبری را پیدا کند.
نحوه شکایت از کلاهبرداران فضای مجازی
یادآور میشود، شکایت از کلاهبرداری اینترنتی از طریق مراجعه به یکی از دفاتر خدمات قضایی صورت میگیرد و پس از طرح شکایت، موضوع به دادسرای جرایم رایانهای ارجاع میشود. از اینرو پس از اینکه شکایت از وقوع جرم کلاهبرداری رایانهای به دادسرای جرایم رایانهای ارجاع دادهشد، مقامات دادسرا از جمله دادیار و بازپرس، تحقیقات مقدماتی در خصوص پرونده کلاهبرداری اینترنتی را در دستور کار قرارداده و در صورتی که این جرم نیاز به انجام تحقیقات تخصصیتری داشتهباشد، موضوع را به پلیس فتا نیز ارجاع میدهند تا پلیس فتا تحقیقات را تکمیل کند. در همین رابطه گفتنیاست، در قانون جرایم رایانهای مصوب سال 1388 نیز مجازات خاصی در ارتباط با کلاهبرداریهایی که با استفاده از اینترنت رخ میدهند، پیشبینی شدهاست.
* عبدالله خلیلی
انتهای پیام/
