* «کامیاب بهرودی»
امریکا ادعا کرده که ایران قرار است در قبال دریافت ۲۴ فروند جنگنده «سوخو-۳۵» از روسیه، صدها موشک بالستیک در اختیار مسکو قرار دهد. شورای امنیت ملی کاخ سفید در این باره خاطرنشان کرد: این جنگندهها به طرز چشمگیری قدرت نیروی هوایی ایران را در مقایسه با همسایگان منطقهای افزایش خواهد داد. بر این اساس واشنگتن با طرح این موضوع که انتقال تسلیحات در تناقض با قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل است، یادآور شد: ایالات متحده از ابزارهایی که در اختیار دارد برای مختل کردن این فعالیتها استفاده خواهد کرد.
استاد حقوق بینالملل دانشگاه با اشاره به ادعای اوکراین مبنی بر این که روسها با پهپادها و موشکهای ایرانی، نیروگاههای برق این کشور را هدف قرار میدهند(۱)، گفت: وقتی دو کشور در حال جنگ هستند، کشور دیگری نباید در این منازعه وارد شود و موازنه را برهم بزند چرا که این گونه اقدامات باید با اجازه شورای امنیت سازمان ملل و یا به درخواست یکی از کشورها باشد.
دکتر یوسف مولایی که با خبرنگار «سرمایه وثروت» سخن میگفت، افزود: برای نمونه اوکراین از امریکا و اتحادیه اروپا برای دفاع مشروع درخواست کمک کرده است. با این حال این دفاع مشروع هم نیاز به داوری جهانی دارد. وی با بیان این که شورای امنیت به واسطه وتوی روسیه نتوانسته وارد عمل شود و این یک خلاء قانونی است، تأکید کرد: در این میان مجمع عمومی سازمان ملل با رای قاطع تجاوز روسیه را محکوم کرده است.
* اگر ثابت شود ایران در جنگ روسیه با اوکراین یکی از دوطرف را تقویت کرده و یا موجب تلفات بیشتر افراد غیرنظامی شده است در آن صورت تبعات قانونی خواهد داشت.
* چین میداند چون ایران در موقعیتی نیست که به پکن فشار بیاورد، لذا به عربستان واعراب حوزه خلیج فارس امتیاز میدهد و حتی موضوع امارات در قبال تهران را تایید میکند.
استاد حقوق بینالملل در مورد ایران، اظهار داشت: اگر ثابت شود در جنگ میان روسیه و اوکراین ما یکی از دو طرف را تقویت کردهایم و یا موجب تلفات بیشتر افراد غیرنظامی شدهایم در آن صورت، تبعات قانونی خواهد داشت که حاصل آن میتواند یک سری تحریمهای اقتصادی باشد که به منزوی شدن ایران در بازارهای جهانی بینجامد.
خبرنگار ما پرسید: در مرداد سال جاری که آخرین دور مذاکرات اتمی ایران با غرب برگزار شد، شواهد نشان میداد که روسها مانع از نتیجهگیری در این زمینه شدهاند!
دکتر مولایی پاسخ داد: ما اطلاعات دقیق در این باره نداریم. با این حال آن چه مسلم است، این که احیای برجام مستلزم تنشزدایی ایران با دنیای غرب است و روسها در این میان متضرر خواهند شد و از آنجایی که مسکو از بازی با کارت ایران سود میبرد لذا میتوان گفت که آنها دوست ندارند برجام احیاء شود.
***
روابط دوستانه ایران و چین از زمان سلسله اشکانی در حدود ۱۴۰ سال پیش از میلاد مسیح آغاز شد. چشم بادامیها آخرین رهبران خارجی بودند که در سال ۱۳۵۷ به دیدار محمدرضا پهلوی رفتند و از او خواستند که معترضان را سرکوب کند. پس از پیروزی انقلاب، چینیها با عذرخواهی از جمهوری اسلامی، مناسبات جدیدی را با تهران شکل دادند و در جریان جنگ تحمیلی با فروش موشکهای کرم ابریشم، توانایی ایران را در جنگ نفتکشها بالا بردند، هرچند پکن در آن برهه به عراق هم سلاح میداد و به اصطلاح با طرفین نبرد ۸ ساله بازی میکرد. روابط خوب ایران و چین در ماههای اخیر با سفر «شی» به ریاض چالش جدیدی را آغاز کرد چرا که رییس جمهور چین با امضای توافقنامه با عربستان و جانبداری از اعراب، زمینه ناخوشنودی تهران را فراهم ساخت.
استاد حقوق بینالملل با تأکید بر این که چین در رقابت با امریکا نیاز به یارگیری هرچه بیشتر در منطقه برای تأمین انرژی دارد، گفت: در این روند عربستان انتخاب بسیار خوبی بود.
دکتر مولایی ادامه داد: ریاض هم، چون اهمیت جایگاه خود را درک میکند مسایل سیاسی مورد علاقهاش را به میان میآورد از آن طرف پکن نیز میداند که جمهوری اسلامی در موقعیتی نیست که بتواند به چین فشار بیاورد لذا به عربستان و اعراب خلیج فارس امتیاز میدهد و حتی موضع امارات در قبال جزایر سه گانه ایرانی را تأیید میکند.
خبرنگار ما پرسید: آیا اعتراضات اخیر در ایران میتواند عاملی برای نزدیکی چین به عربستان و اعراب منطقه باشد؟
وی پاسخ داد: بله، میتواند اثرگذار باشد. البته چشمبادامیها این را هم دریافتهاند که دولت ایران هر نوع برخورد غیردوستانه پکن را تحمل میکند، لذا درصدد امتیازگیری از عربستان و اعراب حوزه خلیج فارس برآمدهاند.
* پینویس:
(۱) دولت اوکراین خواستار نابودی انبار پهپادها و موشکهای ایران شده است، جمهوری اسلامی هم در واکنش به این اقدام خاطرنشان کرد که صبر تهران اندازه دارد.
