* جمهوری آذربایجان میتواند در ماجرای قرهباغ کوهستانی، امتیازاتی برای روسیه و چین داشته باشد.
مناقشه ارمنستان و جمهوری آذربایجان بر سر قرهباغ کوهستانی اگرچه با پیروزی اخیر باکو در مسیر تازه قرار گرفت. با این حال میتواند علاوه بر پیامدهای منطقهای تاثیر گسترده بر موازنه قوا در جهان از چین تا اروپا و خاورمیانه آن هم با تغییر شاخههای مواصلاتی بین قارهای داشته باشد. دراین منظر دالان پیشنهادی باکو، زنگزو قرار دارد که جمهوری آذربایجان را به نخجوان و از آنجا به ترکیه متصل میکند کریدوری که بنا بر محاسبات اولیه از جنوب خاک ارمنستان مشرف بر مرزهای مشترک با ایران عبور میکند و باتوجه به کنترل باکو بر آن به لحاظ ژئوپلیتیکی برهم زننده مرزهای تاریخی منطقه خواهد بود.
مقامات رسمی تهران و ایروان بارها با این طرح و هرگونه تغییر در مرزهای شناخته شده بینالمللی مخالفت کردهاند اما باید دید مسکو که ۳ سال پیش در جنگ میانجی ارمنستان و باکو بوده و با این طرح زاویه داشته، ا کنون چه مسیری را دنبال میکند. نشریه فوربس در این باره تاکید دارد: علاوه بر ریشههای تاریخی برای کرملین از نظر ژئو استراتژیک، آسیای مرکزی و کشورهای آن به اندازه موضوع اوکراین مهم هستند. بر این اساس در جایی که کریدور زنگزو از احداث خطوط لوله نفت و گاز، جاده و راهآهن سخن به میان میآورد میتواند هم تحول اقتصادی برای مسکو تحت تحریم باشد و هم یک بحران؛ چرا که کشورهای نفتخیز، اما بنبست آسیای میانه را از طریق آذربایجان به ترکیه و از آنجا به اروپا متصل میکند و این یعنی کسادی بازار انرژی روسیه! حال اگر باکو در یک بازی سیاسی که در یک سوی آن غرب و در سوی دیگر مسکو قرار داشته باشد، نفت و گاز روسیه را به عنوان محصولات جمهوری آذربایجان بفروشد میتواند حمایت کرملین را در رابطه با کریدور زنگزو جلب کند. در این میان پکن هم محاسبه میکند که طرح کمربند جاده خو را از راه آسیای میانه به کریدور شرقی – غربی زنگزو وصل و از آنجا به سمت اروپا امتداد دهد و مانند نفت روسیه که از باکو عبور میکند کالاهای چین هم از طریق آسیای میانه به جهان منتقل شوند با همه اینها تحلیلگران اعتقاد دارند: محاسبات صورت گرفته یک مشکل قابل تأمل دارد و آن این که اوضاع فعلی میتواند خیلی سریع تغییر کند و از کنترل خارج شود، لذا باید دید در دنیای پیچیده دیپلماسی و در سایه اهمیت مسایل ژئو استراتژیک برای ایران و ارمنستان، مقامات این دو کشور چگونه با موضوع مقابله خواهند کرد؟
