نه پول‌داغ نه سیاست‌های هیجانی/ همتی بورس را از سایه بیرون می‌کشد؟

همتی
  • سوسن پاکدل/ 

 

یک کارشناس بازار سرمایه معتقداست پیام اصلی رئیس جدید بانک‌مرکزی این بود که بدون بازتعریف نقش بازار ، نه تورم مهار می‌شود و نه اقتصاد به ثبات می‌رسد. حمایتی که قرار نیست با پول داغ باشد، بلکه با ثبات تصمیم‌گیری و ابزارسازی انجام می‌شود.

 

همتی مدیری از جنس تکنوکرات کلاسیک

 

به گزارش پایگاه خبری سرمایه و ثروت آنلاین، ابراهیم سماوی در پاسخ به این سوال که با توجه به سوابق مدیریتی رئیس جدید بانک‌مرکزی، این انتصاب را از منظر بازار سرمایه چگونه ارزیابی می‌کنید؟ گفت: اگر بخواهیم در گام اول نگاه عمیق‌تری داشته باشیم، باید به شخصیت و سابقه آقای همتی توجه کنیم. ایشان از جنس مدیران تکنوکرات کلاسیک هستند؛ مدیرانی که با عدد، گزارش و مداخله مستقیم سروکار دارند. سابقه حضور در بیمه‌مرکزی، بانک‌مرکزی و وزارت اقتصاد نشان می‌دهد که با ساختار‌های بزرگ آشنا هستند و در تصمیم‌گیری‌های بعضاً پرهزینه ابایی ندارند. این ویژگی برای بازارسرمایه هم می‌تواند فرصت باشد و هم ریسک.

مشروح مصاحبه را در ادامه بخوانید:

پیش از سخنان اخیر، نگاه بازار به ایشان چگونه بود؟

اگر پیش از سخنان روز گذشته قضاوت می‌کردیم، این برداشت وجود داشت که جهت‌گیری ایشان بیشتر معطوف به بازار پول است تا بازارسرمایه. اما حالا و با توجه به اینکه رسماً به‌عنوان سکاندار بانک‌مرکزی معرفی شده‌اند و در اولین موضع‌گیری خود درباره برنامه‌ها صحبت کرده‌اند، باید این جابه‌جایی را فراتر از یک تغییر مدیریتی ساده تحلیل کرد.

بازار سرمایه ایران با یک ریسک ساختاری مهم مواجه است.

این تغییر از منظر سیاست‌گذاری چه پیامی برای بورس دارد؟

از دید بازار سرمایه، این انتصاب حامل یک پیام سیاستی مشخص است؛ سیاست‌گذار پولی به این جمع‌بندی رسیده که بدون بازتعریف نقش بازارسرمایه، امکان مدیریت پایدار اقتصاد و کنترل انتظارات تورمی وجود ندارد. بازارسرمایه ایران در ماه‌های اخیر با وجود ثبت رکورد‌های جدید در شاخص‌ها، همچنان با یک ریسک ساختاری مهم مواجه است و آن بی‌ثباتی در تصمیم‌گیری‌هاست.

این ریسک ساختاری چگونه بر رفتار سرمایه‌گذاران اثر گذاشته است؟

ابهام در سیاست ارزی، نااطمینانی نسبت به مسیر نرخ بهره و فقدان یک روایت منسجم از نقش بورس در پازل سیاست‌گذاری، باعث شده بازار بیش از تحلیل بنیادی، درگیر واکنش‌های مقطعی شود. سخنان اخیر رئیس کل بانک‌مرکزی را می‌توان تلاشی برای پاسخ به همین خلأ تحلیلی دانست.

نکته محوری سخنان رئیس کل بانک‌مرکزی چه بود؟

نکته بسیار مهم، تفکیک صریح حمایت از بورس از تزریق پول بود. این تمایز برای بازار حرفه‌ای اهمیت بنیادین دارد. تجربه سال‌های گذشته نشان داد رشد بازارسرمایه با پول داغ و سیاست‌های هیجانی نه‌تنها پایدار نیست، بلکه در نهایت به بی‌اعتمادی و فرسایش سرمایه اجتماعی بازار منجر می‌شود.

 

بازارسرمایه ابزاری برای هدایت نقدینگی و کاهش فشار بر ارز

 

آیا این رویکرد می‌تواند به تعمیق بازار کمک کند؟

اگر تأکید بر تعمیق بازار، ابزارسازی و ثبات در تصمیم‌گیری‌ها در عمل اجرا شود، می‌تواند کمک بزرگی به بازارسرمایه باشد. در این چارچوب جدید، بازارسرمایه دیگر یک بازار حاشیه‌ای یا مزاحم تلقی نمی‌شود، بلکه به‌عنوان ابزاری برای هدایت نقدینگی و کاهش فشار بر بازار‌های غیرمولد مانند ارز، طلا و مسکن دیده می‌شود.

این تغییر نگاه چه اثری بر اقتصاد کلان خواهدداشت؟

در صورت تحقق، این رویکرد می‌تواند به کاهش ریسک سیستماتیک و افزایش کارایی اقتصاد منجرشود. تعمیق بازارسرمایه مستقیماً سفته‌بازی در بازار‌های غیرمولد را کاهش می‌دهد و این یک تغییر مهم در منطق سیاست‌گذاری است.

پیام رئیس کل بانک‌مرکزی درباره نرخ بهره چه بود؟

پیام ایشان محتاطانه، اما شفاف بود. نه وعده کاهش نرخ بهره در کوتاه‌مدت داده‌شد و نه نشانه‌ای از سرکوب دستوری نرخ‌ها دیده می‌شود. این رویکرد ممکن است در کوتاه‌مدت برای بخشی از فعالان بازار خوشایندنباشد، اما از منظر تحلیلی نشانه بلوغ بازارسرمایه است. بورسی که با نرخ بهره مصنوعی رشد کند، در برابر شوک‌های سیاستی بسیار شکننده خواهدبود.

در حوزه سیاست ارزی چه سیگنالی به بازار داده‌شد؟

تأکید بر پرهیز از شوک و هیجان در بازار ارز، پیام روشنی برای صنایع بورسی دارد. همچنین ایشان بار دیگر بر ضرورت حرکت به سمت تک‌نرخی شدن ارز تأکید کردند. اگر این مسیر عملیاتی شود، با توجه به اینکه حدود ۷۰ درصد شرکت‌های بورسی به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم کامودیتی‌محورهستند، تغییر نرخ فروش آنها از نرخ‌های دستوری به نرخ‌های نزدیک‌تر به بازار آزاد می‌تواند اثر قابل‌توجهی بر سودآوری داشته‌باشد.

 

رشد سود خالص بیش از رشد نرخ فروش

 

بورس

 

این تغییر چه اثری بر ارزش‌گذاری شرکت‌ها خواهدداشت؟

با نزدیک شدن نرخ‌های مرکز مبادله به بازار آزاد و با توجه به اهرم عملیاتی شرکت‌ها، رشد سود خالص می‌تواند بیش از رشد نرخ فروش باشد. این موضوع بازار را به سمت ارزندگی واقعی سوق می‌دهد و بخشی از اجحافی که به دلیل نرخ‌های چندگانه و رانتی به شرکت‌ها تحمیل شده، کاهش می‌یابد.

جمع‌بندی شما از سخنان اخیر رئیس کل بانک‌مرکزی چیست؟

سخنان اخیر رئیس کل بانک‌مرکزی برای بورس یک «فرصت مشروط» ایجاد کرده، نه تضمین رشد. بازار در حال حاضر شنونده است، اما هنوز قانع نشده. معیار قضاوت هم روشن است؛ تصمیمات عملی در حوزه نرخ بهره، بازار بدهی و سیاست ارزی مشخص می‌کند که آیا بازارسرمایه واقعاً وارد متن سیاست‌گذاری شده یا همچنان در سطح ادبیات و گفتار باقی خواهدماند.

 

انتهای پیام/

امتیاز دهید

مقالات مرتبط