بازار طلا این روزها بیش از هر زمان دیگری با رکوردزنیهای خود زیر ذرهبین سرمایهگذاران قرار دارد. پرسش کلیدی بسیاری از فعالان اقتصادی و حتی افراد عادی این است که آیا در شرایط کنونی خرید طلا منطقی است یا خیر؟
در شرایطی که بازار طلا تحرکات چشمگیری را پشتسر میگذارد، سرمایهگذاران با ترکیبی از اضطراب نسبت به اقتصاد جهانی، سیاستهای پولی سختتر و تنشهای ژئوپلیتیک، بار دیگر به داراییهای امن نظیر طلا روی آوردهاند. اما آیا روند صعودی فعلی ادامه خواهد یافت؟ و آیا اکنون زمان مناسبی برای ورود به این بازار است؟
پایگاه خبری سرمایه و ثروت آنلاین_ به نوشته بنکر (ماهنامه انگلیسی زبان امور مالیبینالمللی)، نگرانیها درباره رشد بیشازحد ارزش داراییها، سرمایهگذاران را محتاط کردهاست. اما از سوی دیگر برخی کارشناسان همچنان بر این باورند که طلا به واسطه ارزش ذاتی، جایگاه ویژهای در سبد داراییها دارد. با این حال باید در نظرداشت که طلا همواره بهعنوان «دارایی امن» حتی در زمان نوسان اقتصادی یا ریسکهای سیاسی سرمایهگذاری جذابتری بهشمار میآید کما اینکه تحت تاثیر نرخ بهره، تورم، وضعیت دلار آمریکا، سیاستهای پولی فدرال رزرو، تقاضای بانکهایمرکزی و انتظارات تورمی داخل کشور نیز قراردارد.
پیشبینی بانکهای بزرگ از آینده طلا
بر اساس پیشبینی اخیر دویچه بانک، نرخ طلا برای سال ۲۰۲۶ میلادی به ۴۰۰۰ دلار برای هر اونس ارتقا خواهدیافت. این چشمانداز نشان میدهد که مؤسسات مالی معتبر همچنان طلا را بهعنوان یک دارایی جذاب و امن تلقی میکنند. از اینرو طبق تحلیلهای موجود و پیشبینی مؤسسات مالی، قیمت طلا همچنان میتواند صعودی باقی بماند. برای مثال به نوشته رویترز موسسه بانکی HSBC معتقداست احتمالاً قیمت طلا تا پایان سال 2025 به بالای ۴٬۰۰۰ دلار در هر اونس برسد. طبق پیشبینی مؤسسه Goldman Sachs نیز طلا تا نیمه اول سال آینده میلادی حدود ۶ درصد افزایش قیمت خواهدداشت. با این حال، تحلیلهای فنی و پیشبینی برخی مؤسسات نیز نکات محتاطانهای دارند از جمله اینکه اگر فدرال رزرو دیرتر از انتظار کاهش نرخ انجام دهد یا اگر نرخ بهره بالاتر از پیشبینیها حفظ شود، امکان عقبگرد یا اصلاح قیمتی وجود دارد.
قیمت طلا در شش ماهه آینده
برای پیشبینی ششماه آتی، باید فضای ریسک و فرصت را همزمان در نظر گرفت. از اینرو کارشناسان اقتصادی سناریوهایی را محتمل میدانند.
- سناریوی خوشبینانه/ صعودی
اگر بانکهای مرکزی به سیاستهای تسهیلی روی بیاورند و نرخ بهره کاهش یابد، طلا میتواند حتی بهسمت ۴٬۲۰۰ تا ۴٬۵۰۰ دلار حرکت کند. تقاضای مستمر بانکهایمرکزی و سرمایهگذاران بزرگ میتواند موج جدیدی از ورود نقدینگی به فلزات گرانبها ایجادکند. در این سناریو، ممکن است شاهد رشد حدود ۸ تا 15 درصد و در مواردی بین 20 تا 30 درصدی قیمت طلا نسبت به سطح فعلی هم باشیم.
- سناریو پایه /میانه
اگر سیاست پولی جهان به آرامی تغییر کند و هر گونه کاهش نرخ با تأخیر انجام شود، طلا ممکن است در محدوده ۳٬۷۵۰ تا ۴٬۲۰۰ دلار نوسان کند. احتمال اصلاحهای موقتی وجود دارد، اما روند کلی گرایش به سمت مثبت خواهد ماند. رشد محتمل در این حالت چیزی بین ۵ تا ۱۰ درصدپیشبینی شدهاست.
در این حالت دلار با شیبی ملایم بالا میرود یا تثبیت نسبی خواهدداشت اونس جهانی هم نه صعود تند بلکه نوسانی ملایم خواهدداشت.
- سناریو محتاطانه/نزولی
اگر تورم پایین بیاید یا اقتصاد جهانی قوی ظاهر شود و دلار تقویت شود، طلا ممکن است با فشار نزولی روبرو گردد. در آنصورت، احتمالا قیمت این فلز با عقبگرد به محدوده ۳٬۵۰۰ دلار یا حتی پایینتر نزدیک شود یا روند صعودی متوقف گردد. طبق این نظر بعید به نظر میرسد افت شدید رویدهد مگرآنکه بازار با شوک بزرگ اقتصادی یا پولی مواجهگردد. این شرایط زمانی روی میدهد که دولت یا بانک مرکزی سیاستهایی برای کنترل نرخ ارز اجرا کرده یا دست به مداخلات ارزی بزنند، اونس جهانی طلا سقوط کند و یا فضای سیاسی به سمت ثبات یا رفع ریسک بینالمللی پیش برود. در این وضعیت، ممکن است قیمت طلا با اصلاح مواجه شود و حتی به بازهای مانند ۵٫۵ تا ۶٫۵ میلیون تومان برسد.
در شرایط فعلی طلا و سکه بخریم یا خیر؟
در این بین برای درک بهتر آینده طلا در ایران و پیشبینی رویداد سناریوهای بالا، لازم است چند متغیر کلیدی داخلی و بینالمللی را در نظرداشتهباشیم که شامل تورم و افت ارزش ریال، نرخ ارز آزاد، سیاستهای ارزی، قیمت و رفتار اونس جهانی طلا، وضعیت تقاضا، هزینه تولید و عرضه داخلی، انتظارات تورمی، تحریمها و روند مذاکرات است. به نوشته تسنیم تحولات سیاسی داخلی و بینالمللی، وضعیت تحریمها، مذاکرات هستهای یا توافقات تجاری میتوانند تأثیر بیسابقهای بر قیمت ارز و به تبع آن بازار طلا داشتهباشند کما اینکه در تحلیل «چشم انداز بازار ارز و طلا بر اساس حافظه تاریخی»، آورده که بازار طلا در ایران دارای «حافظه رفتاری» است؛ یعنی در مواجهه با تنشها غالباً دچار نوسان موقتی شده اما پس از مدتی به تعادل بازمیگردد.
همچنین در مواقعی که سرمایهگذاران فکر کنند قیمت طلا بیش از حد رشد کرده، ممکن است اقدام به فروش برای کسب سودبیشتر کنند، که این خود باعث افت قیمت میشود. گاه کاهش حباب یا کاهش فشار تقاضا بر بخش حباب هم میتواند به افت قیمت کمک کند در این مواردی کاهش قیمت قطعی نیست و وارد شدن به چنین بازاری ریسکهای زیادی خواهدداشت.
بنابراین باید توجه داشت در شرایط افت قیمت:
- اگر کاهش قیمت یک اصلاح موقتی بوده و روند کلی هنوز صعودی است، میتواند فرصت خوبی باشد تا با قیمت پایینتر وارد بازارشد.
- اگر علائم دیگری مثل کاهش قیمت دلار یا ثبات جهانی طلا وجود نداشتهباشد، احتمالدارد افت قیمت بیشتری اتفاق بیفتد، که در اینصورت با بازگشت بازار سود خوبینصیب خریدار خواهدشد.
- ممکناست کاهش قیمت ادامه پیدا کند و روند نزولی جدیدی شکل بگیرد که در اینصورت اگر عامل منفی بنیادی (مثل مداخله دولت در بازار ارز یا کاهش تقاضای کل) باشد، ورود زودهنگام ممکناست ضرر به همراه داشتهباشد.
- اما اگر کاهش قیمت در حد اصلاح باشد و عوامل بنیادی منفی نباشند، میتوان قدم به قدم وارد شد البته با بخشی از سرمایه نه تمام آن.
- اگر علائم نزول بیشتر دیدهشد (مثلاً افت نرخ دلار، سقوط قیمت جهانی طلا، فشار فروش زیاد)، ترجیحاً بایدمنتظر ماندتا بازار مجدد علائم قطعی صعود را نشان دهد.
نقاط قوت خرید طلا در این شرایط
با توجه به دادههای بالا، در صورتی که قصد خرید طلا به عنوان پوشش در مقابل تورم یا اُفت ارزش پول باشد، میتوان گفت یک حرکت منطقی است چون با صعود قیمتها سود احتمالی خوبی نصیب خریدار میشود بنابراین با دید بلندمدت نباید به نوسانات کوتاهمدت خیلی اهمیت داد بخصوص اگر هدف متنوعسازی سبدداراییهاست، خرید طلا با بخشی از دارایی ریسک پرتفوی را کاهش خواهدداد.
نقاط ضعف یا ریسکها
با اینحال امکان اینهست که قیمتها یک دوره اصلاح یا افت داشتهباشند لذا اگر انتظارات تورمی یا نرخ دلار کاهش یابند، خرید طلا با ضرر همراه خواهدشد. ضمن اینکه هزینه نگهداری طلا (امنیت، ذخیرهسازی، تفاوت خرید و فروش) را هم باید در نظر داشت.
نتیجه
در شرایطی که اقتصاد ایران با چالشهای ساختاری تورم بالا، نوسانات ارزی، تحریمها و رکودتورمی مواجه است، بازار طلا همچنان یکی از مؤلفههای جذاب برای سرمایهگذارانی است که به دنبال حفظ ارزش دارایی هستند. در حالحاضر با توجه به دادههای موجود و تحلیلها، به نظر میرسد اکنون زمان مناسبی برای خریدطلا باشد به شرط آنکه بخشی از دارایی را به آن اختصاص داد نه کل سرمایه. بهعبارت دیگر یک ورود تدریجی به بازار طلا میتواند منطقی باشد. بانگاه بلندمدت قراردادن طلا بهعنوان بخشی از سبد دارایی میتواندسودآور باشد اما بسیار مهم است که مراقب شاخصهای کلان (نرخ بهره، تورم، وضعیت دلار) بود تا در صورت بروز هرگونه تغییرات، انعطاف بهخرجداد.
با جمعبندی دادهها و مشاهده روندهای اخیر، سناریوی میانه تا نزدیک به صعودی، محتملتر بهنظر میرسد. اما در مقابل، اگر سیاستهای اصلاح ارزی یا تثبیت نرخ اجرا شود، امکان کاهش یا کند شدن روند افزایشی نیز وجوددارد. در روند نوسانات بازار، گاه شاهد افت محسوس قیمت طلا و سکه خواهیمبود این مساله در مواردی موجب تصمیمگیریهای فعالان بازار میشود از اینرو باید توجه داشت که اگر کاهش قیمت خیلی شدید یا به مدت طولانی باشد، میتوان نشانه اصلاح یا شروع روند نزولی دانست اما اگر فقط یک روز یا به صورت مقطعی باشد، ممکناست صرفاً یک نوسان کوتاهمدت باشد که به دلایلی زودگذر مانند کاهش موقت نرخ دلار، افت بهای جهانی طلا یا حتی کثرت فروش طلا و سکه از سوی عموم مردم رویداده و به زودی به حالت صعودی برخواهدگشت.
انتهای پیام
منابع: Reuters – Goldman Sachs – خانه سرمایه – Tasnim News – ایمنا
