خبرگزاریهای اروپایی به نقل ازدیپلماتها گفتهاند، شورای امنیت سازمان ملل امروز جمعه 28 شهریورماه درباره فعالسازی اسنپبک رایگیری خواهد کرد. این خبر کافیست تا نفسهای بازار مالی را بهشماره اندازد و دقایق را گوش بزنگ نتیجه رای. زیرا در صورت فعال شدن مکانیزم ماشه، به طور خودکار تمامی تحریمهای لغوشده در توافق هستهای سال ۲۰۱۵ بازخواهدگشت.
این در حالیاست که دیدار شهریورماه رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در قاهره، تأثیر قابلتوجهی بر بازارهای مالی ایران داشتهاست. این دیدار بهویژه در بازار ارز، طلا و سکه بازتاب گستردهای داشت و موجب تحولات مهمی در این بازارها شد.
نشست اخیر سیگنالی از احتمال بازگشت گفتگوهای هستهای و کاهش تنشهای بینالمللی را بههمراه داشت و موجبشد تا بازار ملتهب ارز و طلا در کشور برای مدتی نفس راحتی بکشد. اما این آرامش، تا کجا دوام خواهد داشت؟
پایگاه خبری سرمایه و ثروت آنلاین، با بررسی روند قیمت دلار، طلا و سکه پیش و پس از دیدار مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی با وزیر امورخارجه کشورمان، تحلیلی از آثار کوتاهمدت و بلندمدت تصمیمات سیاسی بر بازارسرمایه دارد که در ادامه میخوانید:
وقتی سیاست، بازار را مدیریت میکند
بازار ارز و طلا در ایران همواره به شدت متأثر از تحولات سیاسی، بهویژه در حوزه پرونده هستهای است. کافی است یک خبر مثبت یا منفی درباره آینده روابط ایران با قدرتهای جهانی منتشر شود تا قیمتها دچار نوسان شوند.
کاهش نرخ ارز
پس از انتشار اخبار مربوط به دیدار رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، بازار ارز شاهد کاهش چشمگیر قیمتها بود. دلار در بازار آزاد به زیر 100 هزار تومان رسید و حتی در برخی گزارشها از افت آن به 98 هزار تومان خبر دادهشد. این کاهش نرخ ارز، ناشی از خوشبینی بازار به احتمال توافقات جدید هستهای و کاهش تنشهای بینالمللی بودهاست.
افت قیمت طلا و سکه
بازار طلا و سکه نیز تحت تأثیر این اتفاق قرار گرفت. قیمت سکه امامی به حدود میانگین 91 میلیون تومان رسید. همچنین، قیمت طلا نیز با کاهش تقریبا 2 درصدی مواجه شد هرچند پس از شوک اولیه میانگین نوسان 1 تا 3 درصدی را تجربه کردهاست..
تحلیل کارشناسان
برخی کارشناسان اقتصادی بر این باورند که کاهش نرخ ارز و طلا، ناشی از تحولات مثبت سیاسی و دیپلماتیک است. آنها معتقدند که این تغییرات میتواند نشاندهنده کاهش ریسکهای سیاسی و اقتصادی در کشور باشد که به نوبه خود بر بازارهای مالی تأثیر میگذارد.
عملکرد بازار ارز و طلا در آینه رسانههای اقتصادی
۱۸ شهریور ۱۴۰۴ یعنی همان روز دیدار، قیمت دلار آزاد با کاهش قابل توجهی به ۱۰۰ هزار و 250 تومان رسید. این کاهش، سیگنالی بود از امیدواری معاملهگران نسبت به احتمال کاهش تنشها. ۲۰ شهریور برخی صرافیها نرخ فروش دلار را حتی پایینتر اعلام کردند؛ اما میانگین نوسان روزانه دلار در هفته سوم شهریور حدود 950 تومان بود که به معنای ثبات نسبی است. همچنین نرخ دلار در سامانههای رسمی مانند صرافی ملی حدود ۷۱ هزار و ۹۸۰ تومان ثبت شد که تفاوت زیادی با بازار آزاد دارد، اما جهتگیری کاهشی در هر دو بازار مشابه بود.
بازار طلا و سکه؛ واکنش ملایمتر، اما مشخص
در بازار طلا و سکه، واکنشها ملایمتر اما قابلتوجه بود. اگرچه قیمت جهانی اونس طلا تغییر چشمگیری نداشت، اما کاهش قیمت دلار باعث کاهش ریالی قیمت طلا در ایران شد تا جاییکه قیمت طلا (هر گرم طلای ۱۸ عیار) پیش از دیدار حدود ۸ میلیون و 850 هزار تومان و پس از دیدار (۹ تا ۲۲ شهریور) به ۸ میلیون و 740 هزار تومان رسید. این رقم نشاندهنده کاهش حدود ۱۱۰ هزار تومان در کمتر از دو هفته است. قیمت سکه امامی ۹ شهریورماه ۹۵ میلیون و 700 هزار تومان بود و ۲۲ شهریور در برخی بازارها به ۹۳ میلیون تومان رسید. گرچه این کاهش بهاندازه دلار چشمگیر نیست، اما برای بازاری که در ماههای گذشته فقط افزایشی بوده، یک تغییر جهت جدی محسوب میشود.
همچنین نیمسکه۵۱ میلیون و 500 هزار تومان، ربعسکه ۳۰ میلیون و 700 هزار تومان و سکهگرمی ۱۵ میلیون و 700 هزار تومان بوده که این قیمتها پس از دیدار بین ۱ تا ۳ درصد کاهش را تجربه کردند.
چرا بازار واکنش نشان داد؟
تحلیلگران دلایل مختلفی را برای این واکنش برشمردهاند که مهمترین آنها عبارتند از:
تغییر انتظارات روانی معاملهگران: بازار ایران بیش از پیش تابع جو روانی و انتظارات تورمی فعالان بازار است. خبر دیدار گروسی و احتمال شروع مجدد گفتگوها، باعث شد بسیاری از خریداران به امید کاهش بیشتر قیمتها، از خرید دست بکشند.
کاهش تقاضای سرمایهگذاری: در بازاری که قیمتها روند نزولی به خود میگیرند، خرید برای سرمایهگذاری کاهش مییابد. همین موضوع باعث فشار عرضه و افت قیمت شد.
انتظارات از توافق یا کاهش فشار تحریمها: برخی تحلیلها معتقدند که دیدار با گروسی میتواند نشانهای از بهبود روابط ایران با آژانس و نهایتاً رفع بخشی از تحریمها باشد. در صورتی که این انتظار هنوز قطعی نیست، بازار آن را متصورشده و تاثیر میپذیرد.
جمعه نفسگیر و نگرانیهای بازار سرمایه/ سرنوشت اسنپبک امروز در شورایامنیت رقم میخورد
با وجود کاهش موقت قیمتها، هنوز مشخص نیست که این روند نزولی ادامهدار خواهد بود یا خیر. طبق برخی گمانهزنیها، بدون اقدام عملی و توافق سیاسی پایدار، بازار دوباره به مدار صعود بازخواهد گشت. این در حالیستکه حباب در بازار سکه هنوز بهطور کامل تخلیه نشده و طبق گزارشها، حباب سکه امامی همچنان حدود ۴ میلیون تومان است. ضمن اینکه متغیرهای کلان اقتصادی (تورم، رشدنقدینگی، نرخ بهره و…) همچنان فشار زیادی بر بازار وارد میکنند. از طرف دیگر نگاه بازار به رای سرنوشتساز شورایامنیت سازمانملل به اسنپبک است چرا که رای به فعال شدن مکانیزمماشه و اعمال تحریمهای سازمانملل به معنای انزوای اقتصادی و فشار بر بازارهای مالی خواهدبود.
نتیجه؛ آرامش شکننده
دیدار گروسی و عراقچی بیش از آنکه اثر واقعی اقتصادی و سیاسی داشتهباشد نوعی اثر روانی بر بازار مالی کشور گذاشت. این تاثیر، هرچند کوتاهمدت، باعث کاهش نسبی قیمت دلار، طلا و سکه شد و برای مدتی فضای بازار را آرام کرد اما تداوم این آرامش چندان طول نکشید و یکی دو روز اخیر علیرغم مقاومت بازار، افزایش نه چندان محسوسی را لمسکرد. این مساله حاکی از وابستگی شدید بازار سرمایه به سیگنالهای سیاسی و بینالمللی است.
اگر با رای شورایامنیت تحریمها برگردند، مذاکرات ادامه پیدا نکند و خبرهای منفی بازتاب یابد، بازار با همان سرعت که کاهش قیمتها را به خوددید، دوباره اوج خواهدگرفت. همانطور که اگر امروز رای به لغو تحریمها دادشود، مذاکرات از سرگرفتهشده و با اقدامات اجرایی همراه گردد، شاید روند نزولی قیمتها نیز تحققیافته شاهد ثبات در بازار باشیم.
بنابراین، آرامش کنونی «آرامش شکننده»ای است که منتظر نشانههایی از ثبات واقعی و پایدار، چشم و گوش به تصمیمهای سیاسی سپردهاست.
انتهای پیام
منابع
tgju.org / ایسنا/ اقتصادآنلاین/ آکسیوس
