عیدی کارمندان و بازنشستگان دولت در سال جاری ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان تعیین شده است و بنا به گفته سخنگوی دولت، ۷۰۰ هزار تومان بابت تاهل و ۳۰۰ هزار تومان برای هر فرزند نیز به آن اضافه خواهدشد به عبارت دیگر در خوشبیانه ترین حالت یک خانواده ۴ نفره ۳ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان عیدی و پاداش آخرسال دریافت خواهدکرد.
همچنین سخنگوی دولت مدعی شده، رقم عیدی امسال دارای رشد ۴۰ درصدی نسبت به سال گذشته است که این مساله قابل ملاحظه می باشد ولی این که ۴۰ درصد چه رقمی با چه تورمی اعمال خواهدشد، کمی تامل برانگیزاست چرا که عیدی کارمندان و بازنشستگان سال ۱۴۰۱ تنها یک میلیون و هشتصد هزار تومان بوده که در زمان خودش نیز نسبت به نرخ تورم جامعه و بخصوص شب عید، بسیار ناچیز به شمار می رفت با این حساب مبنا قرارگرفتن آن برای عیدی امسال از اساس اشتباه و غیر منطقی به نظر می رسد در واقع در اقتصادی که هر شب و هر روز بمب قیمت ها ساعتی کار می کند و حقوق ثابت کارکنان دولت را توان مقاومت در برابر آن نیست، چشم دوختن به پاداش و عیدی آخر سال، دلخوش کننده ترین انگیزه آنها می توانست باشد که رقم های اعلام شده به جای واقع گرایی اقتصادی، نوعی از سر باز کردن قشر حقوق بگیر جامعه توسط دولت خواهدبود.
نکته قابل توجه این که اندک عیدی در نظر گرفته شده برای کارکنان دولت، مشمول مالیات نیز می شود چرا که عیدی یک نوع درآمد سالانه محسوب و به همین دلیل، طبق قانون درآمدهای دولت هم برای کارمندان و هم برای کارگران، مبلغ عیدی شامل مالیات میشود.
با این حال به نظر می رسد حال و روز عیدی کارگران نسبت به کارمندان کمی بهتر باشد البته اگر واقعا اجرا شود چرا که کارگران برخلاف کارمندان برپایه حقوق دریافتی آخرین سال، پاداش و عیدی دریافت خواهندکرد.
براساس اعلام سازمان برنامه و بودجه در این خصوص، حداکثر عیدی کارگران در سال ۱۴۰۲، معادل ۱۵ میلیون و ۹۲۴ هزار و۸۵۲ تومان و حداقل آن ۱۰ میلیون و ۱۶۵ هزار و ۶۸۰ تومان خواهدبود به عبارت دیگر، نبایست مبلغ عیدی از ٢ برابر حداقل حقوق قانون کارکمتر باشد در حالی که حداکثر عیدی میتواند تا سه برابر حداقل حقوق ماهانه کارگر پرداخت شود.
در این بین دولت همواره تاکید می کند که کارفرمایان بخش خصوص نیز باید طبق قانون کار، حداقل دو برابر و حداکثر سه برابر پایه حقوق کارکنان خود را به عنوان پاداش آخرسال در نظر داشته باشد. این در حالیست که تعدادی از مراکز فعال اقتصادی در بخش خصوصی، حتی چندماهی است حقوق پرسنل خود را پرداخت نکرده اند بنابراین امیدی به اجرای این بند قانونی شاید از آنها نرود.
به هر حال در شرایط فعلی بازار و قیمت های نجومی مایحتاج خانوارها، مبلغ عیدی کارمندان، بازنشستگان و کارگران، یک شوخی بیشتر به نظر نمی آید چرا که شاید عیدی کارگران کفاف خرید دو تا کفش برای فرزندان و نهایت دو دست لباس نو را برای آنها بدهد ولی عیدی کارمندان و بازنشستگان تنها یک کفش و نصفی خواهدبود! و این در حالیست که امسال ایام عید با ماه رمضان هم تقارن یافته، دو موقعیت زمانی که قبلا هر یک به تنهایی کمر خانوار را با افزایش قیمت های غیر اصولی خم می کرد و این تجربه اکنون همزمان با هم چه شرایطی را جلوی پای اقشار حقوق بگیر و ضعیف جامعه خواهدگذاشت، خدامی داند و بس. البته از قدیم گفته اند: سالی که نکوست از بهارش پیداست!
- سوسن پاکدل