عملیات نظامی اسراییل علیه ایران، در نیمه اول آبان ماه، بر خلاف روال عادی تنش های سیاسی، بازار طلا و ارز را با روند نزولی مواجه کرد. به طوری که از صبح روز بعد از عملیات، نرخ ارز در بازار آزاد با کاهش چشمگیری روبرو شد تا جایی که با قیمت ۶۷ الی ۶۶ هزار تومان آماده فروش و با قیمت ۶۵ هزار تومان خریداری شد. همچنین یورو نیز با قیمت ۷۲ هزار تومان به فروش و با قیمت ۷۱ هزار تومان از سوی واسطهها خریداری شد.
با این که نرخ ارز طی سه هفته اخیر روند تند صعودی داشت و حتی در معاملات روز پایانی هفته ماقبل حمله نظامی اسراییل نیز نرخ فردایی آن کانال ۶۹ هزار تومان را تجربه کرده بود، در آغاز اقدام نظامی اسراییل این بازار به شدت دچار شوک آنی شده تا جایی که نیمه دوم کانال ۶۹ هزار تومان را هم پشت سر گذاشت اما به محض پایان عملیات و آرام گرفتن آسمان کشور، بازار ارز و طلا نیز به میزان محسوسی فروکش کرد به گونه ای که عصر فردای شب حمله، هر دلار آمریکایی با افت حدود ۳ هزار تومان نسبت به آخرین نرخ نقدی، در رقمی حدود ۶۵ هزار تومان معامله شد.
افت بهای سکه
اما شدت افت بهای سکه بیشتر از دلار بود تا جایی که سکه طلا طرح جدید در بازار همان روز حدود ۳ میلیون و۷۸۰ هزار تومان ارزانتر از نرخ روز قبل در رقم ۵۰ میلیون و ۵۲۰ هزار تومان بهفروش رسید و معنی دارتر آن که معامله گران در بازار ارز و سکه بیشتر تمایل به فروش داشتند تا خرید که این خود می تواند خبر از استمرار روند کاهشی نرخ دلار و یورو در بازار آزاد طی روزهای آتی داشته باشد.
دست بالای بازارساز در تنظیم دلار
در این بین بورس نیز پس از مدتها یک روز سبز را به خود دید. شاخص کل این بازار بعد از ۸ روز منفی سرانجام با رشد ۱.۲۳درصدی به سطح یکمیلیون و ۹۹۵ هزار واحد رسید. بر این اساس پیش بینی فعالان بازار این است که در صورت تداوم خروج ریسکهای سیاسی و کاهش سطح تنشها احتمالا بازارهای مالی وارد فاز ثبات شده، بازارساز، دست بالا را در تنظیم دلار خواهد داشت.
علی رغم اینکه تشدید تنشهای نظامی منطقه بخصوص در هفته های اخیر قیمت اسکناسهای خارجی و طلا را در بالاترین رقم تاریخ بازار ارز و سکه قرار داده بود، حمله نظامی اسراییل و دریافت سیگنال های پایان احتمالی در گیری ها و کاهش تنش های سیاسی، باعث شد عمده فعالان بازار های مالی کشور، نقش فروشنده را به خود گرفته در حالیکه تا روزهای پایانی هفته ماقبل آن، خرید ارز در مقیاسهای خرد و کلان تقریبا ناممکن بود و فعالان تمایلی به فروش داراییهای خود نداشتند. از اینرو بهعقیده تحلیلگران ارزی احتمال می رود درصورت ادامه ثبات در بستر سیاسی و بازگشت آرامش به منطقه، افت نرخ در بازارهای ارز و طلا نیز تداوم یافته، پس از مدت های مدید شاهد ثبات در آن باشیم.
همزمانی این رویداد با خبر عرضه یک میلیون سکه طلا ضرب ۱۴۰۳ از سوی بانک مرکزی توسط مرکز مبادله ارز و طلای ایران نیز مزید بر علت شد تا بازار سکه متحمل بیشترین افت قیمت شده، فروشندگان زیادی را به میدان بکشاند.
واکنش ها در مقابل حمله نظامی اسراییل
اما از سوی دیگر واکنش های لفظی برخی مقامات سیاسی و نظامی مبنی بر پاسخگویی در مقابل حمله نظامی اسراییل، گمانه زنی در خصوص از سرگیری تنش های سیاسی را در برداشته که در این صورت می توان احتمال داد التهاب ریسک های سیاسی به بازار مالی کشور منتقل شده، مجدداً شاهد روند صعودی نرخ ارز و طلا در روزها و هفته های آینده باشیم که با رویداد چنین پدیده ای علاوه بر بی ثبات شدن بازار اسکناس های خارجی و بهای سکه، بایستی ناظر بر تلاطم شدید بهای اقلام مصرفی شهروندان نیز باشیم.
حال باید دید کدامیک از جهت گیری ها در سیاست امنیت ملی کشور عملیاتی خواهدشد و در نتیجه کدام صورت از تحولات ارز و سکه را قادر به رخ نمایی خواهدکرد و تا چه اندازه بازار مالی تحمل فشارهای بیرونی را خواهدداشت.
- سوسن پاکدل
