گزارشها، حکایت از آن دارد که مقامات امنیتی لبنان یک ماه قبل از انفجار در بندر بیروت درباره خطرات ناشی از نگهداری نیترات آمونیوم به دولت این کشور هشدار داده بودند اما بی توجهی مقامات مسئول، فاجعه مرگبار و ویرانگری را رقم زد. در کشور ما نیز در اقصی نقاط، گمرک های رسمی، اسکله های غیررسمی و حتی در مناطق ویژه اقتصادی و بنادر ساحلی و غیر ساحلی انبارهای مشابه انبار مواد شیمیایی بیروت یافت میشود که حکم بمب ساعتی را دارند این مسئله در شهرها نیز به چشم میخورد. برای نمونه انبار نفت محله شهران مانند یک بمب هیدروژنی است که بر روی گسل زلزله خیز مشاء نیز قرار دارد.
در این انبار که در بافت مسکونی نیز جای گرفته روزانه ۳۰۰ تانکر سی هزار لیتری حمل سوخت پس از بارگیری از خیابانها و کوچههای شهران میگذرند و وارد بزرگراه می شوند!
“سرمایه و ثروت” درباره وضعیت خطرناک اینگونه اماکن با دکتر سید حمید حسینی، سخنگوی اتحادیه گاز، نفت و پتروشیمی گفت وگویی انجام داده است که در ادامه میآید:
- حادثه بندر بیروت، نگاهها را متوجه پالایشگاه نفت در جنوب تهران و انبار نفت در شهران کرده است آیا امکان جابجایی در این زمینه وجود دارد؟
درباره شهران باید بگویم که تهران نیاز به انبار ذخیره نفت دارد، البته اگر مکان فعلی قابل انتقال باشد باید این کار را کرد، در مکانیابی هم میبایست سراغ مسیری رفت که پرتردد نباشد که در کنار آن هم آیتمهای دیگری وجود دارد که اهل فن به آن اشراف دارند.
در مورد پالایشگاه هم باید گفت که شرکت نفت در مکانهای پالایشگاهی محوطه های ۲۰۰، ۳۰۰ هکتاری دارد که در آنها استانداردهای لازم رعایت شده است.
از طرفی باید توجه داشت که در کشورهای دیگر هم وضع به همین منوال است مثلاً در اتریش پالایشگاه معروف OMW در ورودی شهر وین قرار دارد و محوطه پاک و عاری از آلودگی اطراف آن را فرا گرفته است.
- شورای شهر تهران میگوید چون هزینه جابجایی بالاست، فعلا مساله مسکوت مانده است، مگر ما چیزی با ارزشتر از جان مردم هم داریم؟
شرکت ملی نفت ایران، مجموعه نداری نیست که نتواند از پس هزینه ها برآید، قطعاً وقتی تیمی متشکل از شرکت نفت، محیط زیست، شهرداری و آتش نشانی بررسی کردند و گفتند این دو مکان خطر آفرین است شرکت پخش و پالایش فرآوردههای نفتی بایستی نسبت به جابجایی اقدام کند. در این روند می توانند زمین معوض بگیرند و در انبار جدید مخازن را به زیرزمین منتقل کنند.
- غیر از تهران در شهرهای دیگر به خصوص نقاطی که ما پالایشگاه و یا مجتمعهای نفت، گاز و پتروشیمی داریم، شرایط چگونه است؟
عسلویه و ماهشهر، شرایط خوبی ندارند و واحدها به گونهای در کنار ساحل چیده شدهاند که هر اتفاق ناگواری میتواند مانند دومینو عمل کند. در حالی که میتوانستیم از طریق لوله کشی، محموله را از دریا به نقطهای دورتر مثلاً ۲۰ تا ۵۰ کیلومتر انتقال دهیم.
در عسلویه آنقدر در توسعه عجله داشتیم که حتی تاسیسات را به پشت کوه منتقل نکردیم و اکنون به لحاظ امنیتی و پدافندی باید نقطههای ضعف را مرتفع کرد. در واقع قرار گرفتن مخازن بنزین، نفت، میعانات گازی و… در یک محدوده کوچک و در کنار هم، عسلویه را آسیبپذیر کردهاست.