- در بانکداری الکترونیک، خدمات بانک به صورت قالب های تعریف شده است که مشتری باید خود را با آنها تطبیق دهد اما در بانکداری دیجیتال مشتری خدمتی را که دوست دارد، می گیرد.
- میلیاردرها تراکنش مالی در ایران، آورده زیادی دارد، به جای اینکه بگوییم چه کسی، چقدر و از کجا می برد، بپذیریم که این خدمت، کار بانک ها و مردم را آسان تر و باصرفه تر کرده است.
هفتمین نمایشگاه تراکنش ایران، امسال روزهای ۲۱ و ۲۲ دی ماه در هتل لاله و مرکز آفرینشهای کانون برگزار میشود. در این نمایشگاه یک نمایشگاه تخصصی B2B و B2G در حوزه فناوری های مالی است که توسط مرکز فابا و با همراهی صنعت بانکداری و پرداخت برپامیگردد.
«سرمایه و ثروت» درباره چگونگی برپایی این رویداد اقتصادی با دکتر محمد مراد بیات، مدیرعامل فابا و دبیرکل نمایشگاه تراکنش ایران گفت وگویی انجام داده است که در ادامه میآید:
- نمایشگاه تراکنش ایران به چه موضوعاتی می پردازد؟
محور فعالیت نمایشگاه تراکنش، اکوسیستم بانکداری و پرداخت دیجیتال است. در این روند فناوری های نوظهور مانند بلاک چین و رمز ارزها جایگاه ویژه ای پیدا می کنند. البته ما آموزش های ویژه ای که بانکداری با آن مواجه است به صورت جدی در نمایشگاه مدنظر قرار خواهیم داد که عبارتند از: بانکداری باز، رابطه بانک ها و فین تک ها، استارتاپ های جامع بانکداری و استاندارد جامع بانکی.
- رویکرد ما در قبال رمز ارزها باید چگونه باشد؟
رمز ارزها یک واقعیت و فرصت در دنیای جدید هستند که گریزی از آنها نیست، البته آسیب، تهدید و ابعاد ناشناخته هم دارند. در شرایط موجود بدنه جوان جامعه به سمت رمزارزها گرایش پیدا کرده و با آن داد و ستد می کنند با این حال در عرصه رگولاتوری ما هنوز به جمعبندی نرسیدهایم همانطور که خیلی از جاهای دنیا هم به نقطه نظر مطلوب دست پیدا نکرده اند. آن چیزی که دستگاههای رگولاتوری از مجلس گرفته تا بانک مرکزی و نهادهای مرتبط دیگر بایستی انجام دهند این است که ابعاد رگوله شدن کار را بیابند چرا که رمز ارزها با وجود فرصت بودن، ریسک هایی دارند که باید آنها را مدیریت کرد.
- به نظر میرسد، بانکداری الکترونیک در ایران رشد چندانی نداشته است چرا که در شرایط کرونایی و در دوره پیک ها، خیلی ها برای افتتاح حساب یا دریافت وجه چک مجبور به مراجعه به بانکها بودند؟
من معتقدم اگر بانکداری الکترونیک ما توسعه نیافته بود در کرونا با چالش هایی بسیار مواجه می شدیم، پس بپذیریم بانک ها در ارائه خدمات از راه دور سطوحی از پیشرفت داشتهاند و میتوانند کارهای پرداختی را بر بستر الکترونیک انجام دهند اما چرا جهش لازم را نداشتیم این است که بانکداری ما از الکترونیک به سمت دیجیتال گذر می کند و چون این تحول دیجیتالی دقیق و کامل نشده مردم ثمره آن را خوب لمس نمی کنند.
- درباره بانکداری دیجیتال بگویید؟
این شیوه از اجزای مستقل تشکیل شده است و خدمات، فرآیندها استاندارد ها و سرویس ها به گونه ای طراحی گردیده که انتظارات مشتری را به صورت اختصاصی برایش فراهم می سازد. در واقع مشتری خدمتی را می گیرد که دوست دارد، نه سرویس هایی که بانک دارد و او باید خودش را با آنها تطبیق دهد. اجازه بدهید در این باره با مثالی موضوع را روشن کنم فرض کنید برای یک کودک اسباب بازی های متعدد فراهم و به او گفته میشود از میان اینها یکی را که دوست دارد انتخاب کند اقدام دیگر این است که خمیر اسباب بازی به کودک داده شود و از او بخواهیم هر موردی را که دوست دارد، درست کند. در بانکداری الکترونیک ارائه خدمات به صورت قالب های تعریف شده از سوی بانک است که مشتری باید خود را با آنها وفق دهد اما در بانکداری دیجیتال پلتفرمی وجود دارد که مشتری میتواند بر اساس آن خدمات مورد انتظارش را دریافت نماید.
- اما این تحول در بسیاری از بانکهای ما نمود ندارد؟
از دو سال گذشته تاکنون وزارت امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی سند تحول دیجیتال و استراتژی آن را به بانکها ابلاغ کردهاند، حال برخی از بانک ها در ارزیابیها نمرات خوب گرفته اند و بعضی در اول راهند و گروهی تلاشهای موثر به عمل آوردهاند.
- تراکنش های مالی در ایران را چگونه ارزیابی می کنید؟
ایران به لحاظ تراکنش های مالی در منطقه نمونه ندارد. در واقع هر ماه میلیاردها تراکنش مالی بر بستر شاپرک، شتاب، اینترنت بانک و موبایل بانک و جاهای دیگر انجام میشود که منجر به ارائه خدمات آسان تر و باصرفه تر برای بانکها و مشتریان میشود و البته آنهایی که در این عرصه خدمت عرضه میکنند از طریق دریافت کارمزد، کسب درآمد میکنند. بر این اساس اقتصاد جدیدی با ابعاد وسیع شکل گرفته که روز به روز بر دامنه آن افزوده میشود و آورده زیادی دارد.
- نگاه ما به این عرصه چگونه باید باشد؟
به جای اینکه بگوییم چه کسی، چقدر از کجا میبرد، بپذیریم که این خدمت صرفهجویی های کلانی را در عرصههای مختلف در کشور به ارمغان آورده است.