* کامیاب بهرودی
وزارت خارجه ایران هشدار داد: هرگونه سوءاستفاده از مکانیزم موسوم به «ماشه» نه تنها به «پایان نقش اروپا در توافق هستهای برجام» منجر خواهد شد بلکه به افزایش تنشهایی میانجامد که ممکن است غیرقابل بازگشت باشد.
دستگاه دیپلماسی با اشاره به کشورهای عضو گروه سه یعنی فرانسه، آلمان و انگلیس یادآور شد: اروپا باید از خود بپرسد که چگونه به این بنبست رسیدهایم؟
پایگاه خبری سرمایه و ثروت آنلاین در گفتوگو با امیر ابوالفتح،کارشناس مسایل امریکا،روند مذاکرات تهران و واشنگتن را مورد بحث و بررسی قرار داده است.
مکانیسم ماشه
* اجازه بدهید از اروپا شروع کنیم، ماجرای تهدید سه کشور آلمان، فرانسه و انگلیس مبنی بر فعالسازی مکانیسم ماشه چیست؟
– اروپا باید در مورد فعالسازی مکانیسم ماشه و بازگرداندن تحریمها علیه ایران تا پایان خرداد (ماه ژوئن) تصمیم بگیرد تا به اکتبر برسد در این میان چنانچه توافقی میان تهران و واشنگتن هرچند به صورت موقت حاصل شود و جمهوری اسلامی یکسری از فعالیتهای هستهای خود را متوقف سازد دیگر نیازی به این سازوکار نیست و هشدار تهران به اروپا را باید در این راستا ارزیابی کرد.
* نظرتان درباره دور چهارم مذاکرات ایران و امریکا که به دشواری گذشت، چیست؟
– ویتکاف قبل از آمدن به عمان گفته بود که غنیسازی ایران باید به صفر برسد و نطنز، اصفهان و فُردو هم باید جمع شوند در غیر این صورت مذاکرات متوقف میگردد و گزینههای دیگر در دستور کار قرار میگیرد با این حال گفتوگوها در مسقط دنبال شد و اعلام کردند که این روند ادامه خواهد یافت.
* ممکن است مذاکرات فرسایشی شود؟
– چون موضوعات پیچیدهای در دستور کار قرار میگیرد باید انتظار داشت گفتوگوها دو، سه ماهی طول بکشد. مگر این که آمریکاییها از خواستههای خود کوتاه بیایند و چشمانداز قابل قبولی از رفع تحریمها، پیش روی ایران قرار دهند.
* گزینه نظامی و حمله به تاسیسات اتمی ایران را چقدر محتمل میدانید؟
– ترامپ اهل بلوف است و حرف زیاد میزند به طوری که در موارد بسیار، موضوعات حداکثری را طرح و سپس از آنها کوتاه میآید. اگر مذاکرات شکست بخورد و جمهوری اسلامی به سمت ساخت سلاح اتمی برود احتمال اقدام نظامی هست ولی شواهد نشان میدهد که دولت آمریکا تمایلی به این کار ندارد، با این حال گزینه نظامی همچنان روی میز است.
الگوی لیبی
* لابی اسراییل چقدر اثرگذار بوده است؟
– تلآویو به هر دری میزند تا مانع از شکلگیری توافق بین ایران و آمریکا شود البته آنها الگوی لیبی را مطرح کردهاند تا غنیسازی را به صفر برسانند و فعالیت موشکی ایران را محدود کنند. با این حال ادامه مذاکرات نشان میدهد که لابیشان تاکنون موفق نبوده و جمهوری اسلامی عنوان کرده که حاضر است اطمینانبخشی کند و محدودیتهایی را بپذیرد که باید دید مورد نظر آمریکاییها هست یا نه؟
* ارزیابیتان از مخالفان مذاکره در ایران و آمریکا چیست؟
– مذاکرات هم در ایران و هم در آمریکا مخالفانی دارد. مخالفین در جمهوری اسلامی آن قدر قوی نیستند که بتوانند حاکمیت را از مسیر توافق خارج کنند اما در آن سمت، قدرت گروه مخالف مذاکره در امریکا به قدری بالاست که توانستند ترامپ را در دولت اولش وادار به خروج از برجام کنند. در این میان کنگره هم با دولت همراه نیست و در روند مذاکرات نمایندگان پشت سر هم لایحه میآورند که کار توافق را سختتر کنند. برای نمونه عنوان کردهاند که تعلیق تحریمها نیاز به تصویب کنگره دارد در حالی که در دوره اوباما و برجام چنین چیزی نبود.
دور پنجم مذاکرات
گفتی است دیروز اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه به رسانه ها اعلام کرد؛ تا این لحظه هیچ زمان و مکانی برای دور پنجم قطعی نشده است. این در حالی است که استیو ویتکاف مذاکرهکننده ارشد آمریکایی در مصاحبه ای با شبکه تلویزیونی «ایبیسینیوز» اعلام کرد: هفته آینده، دور بعدی مذاکرات با ایران در یکی از کشورهای اروپایی انجام می شود.
با این که ویتکاف ابراز امیدواری کرد که مذاکرات هفته آینده با ایران به نتایج مثبتی منجر شود اما همچنان ادعا کرد، واشنگتن درباره لزوم اعمال ممنوعیت و محدودیت روی برنامه غنی سازی ایران تاکیددارد.
سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه کشورمان نیز در پاسخ به این ادعا گفت: این اظهارات از واقعیت مذاکراتی کاملا به دور است و غنی سازی در ایران ادامه پیدا خواهد کرد.
وی همچنین افزود: اگر (آمریکاییها) علاقهمند هستند که مطمئن شوند سلاح هستهای تولید نمیشود ما برای اینکار آمادگی داریم. اگر درخواستهای غیرواقعی داشته باشند طبیعی است که برآورده نمیشود.
فشار دیپلماتیک و رسانه ای آمریکا
در چنین شرایطی برخی از کارشناسان معتقدند، با توجه به فشار دیپلماتیک و رسانه ای آمریکا در خصوص به صفر رساندن غنی سازی از سوی ایران و در عین حال مقاومت ایران در حفظ انرژی هسته ای، دور پنجم مذاکرات سرنوشت ساز خواهد بود. ضمن آن که مذاکره با اروپا نیز به مذاکرات با آمریکا گره خورده است.
اکنون که دور پنجم مذاکرات ایران و آمریکا با وقفه و اما و اگرهایی رو به رو شده، شاید مذاکرات اروپا نیز چندان امیدبخش نباشد.
انتهای پیام
